شماره تلفن تماس با ما

051-34227301

 

My title

تبریز ـ استان آذربایجان شرقی

تبریز ـ استان آذربایجان شرقی
تبریز یکی از قدیمی ترین مناطق ایران و مهم ترین منطقه ی استان آذربایجان شرقی است. مجموعه ی آثار تاریخی و نشانه های باستان شناختی که از محل های مختلف این شهرستان در نتیجه ی حفاری های متعدد به دست آمده؛ دلالت بر دیرینه گی و قدمت تاریخی این منطقه دارد.
 مردم تبریز به تدین، دلاوری، ‌آزادی خواهی و بیش از همه به صراحت بیان در عین برخورداری از روحی مهربان شهره اند. تبریز؛ مامن عرفا و شعرا، خاستگاه فضل و هنر و سرزمین اولین هاست. اولین مدرسه، اولین چاپ خانه، اولین تئاتر، اولین نشریه، و… در این منطقه وجود داشته است. کشاورزی این شهرستان به واسطه شرایط طبیعی مساعد چون: خاک خوب و حاصل خیز، رود دایمی، آب های زیرزمینی، باران مناسب و آب و هوای معتدل پیشرفت خوبی دارد و از رونق قابل توجهی برخوردار است.
تبریز یکی از قطب های صنعتی کشور نیز به شمار می آید و کارخانه های مهمی را در خود جای داده است. شهرستان تبریز از جمله مناطق مهم ایران است که به لحاظ گردشگری نیز دارای جاذبه های متعددی است. مارکوپولو شهر تبریز را معتبرترین و شریف ترین شهرها می داند. کوهستان ها، دشت ها و دره ها ازجمله ارتفاعات سهند، دره ی لیقوان و دشت تبریز به همراه دریاچه ها و تالاب های متعدد و آثار معماری و تاریخی کم نظیر سبب شده این منطقه از هر نظر دارای اهمیت باشد.
بنای باشکوه مسجدکبود که یکی از شاهکارهای معماری مساجد است، عمارت ائل گلی، خانه مشروطیت وکاخ شهرداری، به همراه تعداد زیادی مدرسه های تاریخی، بازارهای قدیمی، پل ها و آرامگاه های مشاهیر از مهم ترین جاذبه های معماری و تاریخی شهرستان تبریز به شمار آیند.
● مکان های دیدنی و تاریخی
شهرستان تبریزاز جمله مناطق مهم ایران است که از نظر تاریخی وطبیعی دارای جاذبه های متعددی است. کوهستان ها، دشت ها و دره ها ازجمله ارتفاعات سهند، دره لیقوان و دشت تبریز به همراه دریاچه ها و تالاب ها از جاذبه های طبیعی منطقه به شمارمی آیند.
غنای تاریخی و فرهنگی منطقه تبریز؛ سبب شده که این شهرستان دارای مساجد ومراکز تاریخی زیادی باشد. بنای باشکوه مسجد کبود که یکی از شاهکارهای معماری مساجد ایران است، مسجد حجه الاسلام با پنجاه و چهار گنبد آجری آن که بر روی چهل ستون سنگی کبود قائم است، مسجد اوچ گوزلی با معماری تحسین برانگیز داخلی، امام زاده های متعدد، کلیساها از جمله: کلیسای مریم مقدس که بزرگ ترین و قدیمی ترین کلیسای تبریزاست، عمارت ها و خانه های قدیمی از جمله: عمارت ائل گولی، خانه مشروطیت وکاخ شهرداری، مدرسه های تاریخی، بازارهای قدیمی، پل ها و قبور قدیمی ازجمله مقبره الشعرا از مهم ترین جاذبه های منطقه به شمار می روند.
● صنایع و معادن
تبریز یکی از قطب های صنعت کشور محسوب می شود. برخی از صنایع موجود در این شهرستان عبارتند از : ماشین آلات و تجهیزات، نساجی و پوشاک و چرم، فرآورده های کانی و غیر فلزی، مواد غذایی و دخانیات، ماشین سازی ( پمپ سازی، پمپیران، لیف تراک سازی سهند و شرکت کمبیدرو)، پالایشگاه تبریز، نیروگاه بزرگ حرارتی، کبریت سازی ممتاز، و بسیاری کارخانه های دیگر.
● کشاورزی و دام داری
کشاورزی در این شهرستان به واسطه ی شرایط طبیعی مناسب چون خاک خوب و حاصل خیز، رود دایمی، آب های زیرزمینی، باران مناسب و آب و هوای معتدل پیشرفت فراوانی یافته است. کشاورزی یکی از قطب های اصلی اقتصادی در این سرزمین است. گندم، انگور، گلابی، گردو، پیاز و سیب زمینی از جمله محصولات کشاورزی شهرستان تبریز هستند.
دام داری در این منطقه از دیرباز به شیوه سنتی رواج و رونق فراوانی داشته است. امروزه علاوه بر شیوه های سنتی به پرورش صنعتی گاو، گوسفند، گاومیش، و ... نیز توجه زیادی می شود. پرورش طیور نیز دراین شهرستان به روش های یاد شده انجام گرفته و از اهمیت برخوردار است. پرورش زنبورعسل در دامنه کوه های سهند؛ ارزش اقتصادی فراوانی دارد. تولیدات دامی، فرآورده های شیری، پوست، پشم و چرم، مرغ و عسل از فرآورده های دامی شهرستان تبریز محسوب می شوند که جزو صادرات این منطقه هستند.
● وجه تسمیه و پیشینه تاریخی
تبریز در دامن سهند - این آتشفشان خاموش تاریخ - آرمیده، اما خود آتشفشانی است که هر از گاه با خروشی سهم آگین سیمای تاریخ را دگرگون می کند. تبریز یکی از قدیمی ترین شهرهای ایران است. مجموعه آثار تاریخی و نشانه های باستان شناختی که از محل های مختلف آن در نتیجه حفاری های متعدد به دست آمده دلالت بر دیرینه گی و قدمت تاریخی این شهر دارد. قدیمی ترین مطلب مربوط به شهر تبریز، در کتیبه سارگن دوم پادشاه آشور( ۷۲۲ – ۷۵۰ ق . م ) آمده است که آن را شهری بزرگ و آباد، و دارای باروی تو در تو وصف کرده است. سارگن در این کتیبه از شهری به نام اوشکایا که شاید همان اسکوی امروزی است و نیز از دژ و قلعه محکمی به نام تارویی یاد می کند که به احتمال زیاد تبریز است.
سارگن دوم در کتیبه خود از۲۱ شهر در این منطقه نام برده است که نشان دهنده رشد شهر سازی در نواحی اطراف دریاچه ارومیه در هزاره اول پیش از میلاد است. گذشته از این، در یکی از کتیبه های سناخریب پادشاه آشور (۷۰۵ – ۶۸۱ ق . م ) از شهری به نام تربیس نام برده شده است که پادشاه مزبور در آنجا معبدی به نام نرکان ساخته بود.
برخی از مورخین و محققین، تبریز راهمان گابریسی می دانند که در پنجمین جدول آسیایی بطلیموس اسکندرانی ( در نیمه دوم قرن دوم میلادی ) ثبت شده است و اعتقاد دارند که بعد ها حرف گ به ت تبدیل شده است. تاریخ بعد از اسلام تبریز، بر خلاف تاریخ کهن آن، روشن و واضح است. این شهر در سال ۲۱ هجری قمری به وسیله مسلمانان فتح شد و به دنبال آن قبایلی از اعراب مانند ازدها که از قبایل معروف یمن بودند در این شهر مانده حکومت روادیان را بنیان نهادند.
اغلب منابع بعد از اسلام نیز بنای اولیه تبریز را به زبیده خاتون همسر هارون الرشید نسبت داده اند، اما در متون تاریخی قدیم مطلبی که دلیل صحت این ادعا باشد، دیده نشده است. از جمله کسانی که معتقدند شهر تبریز به امر زبیده خاتون دختر جعفر پسر منصور عباسی و همسر هارون الرشید به وجود آمده است، حمد الله مستوفی قزوینی است. او در کتاب نزهه القلوب، تاریخ بنای تبریز را ۱۷۵ هجری قمری آورده و اضافه کرده است که باروی تبریز ۶۰۰۰ گام بوده و ۱۰ دروازه داشته است. احتمالا نام نبردن تبریز در فتوحات صدراسلام، از آن جهت بوده که این شهر در آن زمان چندان آباد و صاحب نام نبوده است.
نام تبریز نخستین بار به عنوان قلعه آمده است که بعد ها به شهری بزرگ تبدیل می شود. در دوره ی حکومت روادیان تبریز پایتخت آذربایجان شد و به علت موقعیت ممتاز جغرافیایی و نظامی خود بیش تر از سایر شهرها مورد توجه قرار گرفت.
در سال ۳۴۰ هجری قمری از اتحاد سه گانه تبریز، اشنو (اسنه، اسنق) و دهخوارقان مملکت بنی رودینی به وجود آمد که حکام آن قدرت و استقلال کامل داشتند و خلفای بغداد از دخالت و نفوذ کمی در آن برخوردار بودند. از قرن دهم میلادی یا قرن سوم هجری به بعد نام تبریز در ردیف شهرهای بزرگ آذربایجان آمده است که در آن جا هم زمان با پیشرفت صنعت و تجارت، علم و تمدن نیز شکوفا شده است. در سال ۴۲۰ هجری امیر وهسودان فرمان روای تبریز شد و از سال ۴۴۶ هجری، تبریز و آذربایجان تحت سلطه حکومت سلجوقیان قرار گرفت.
اهالی تبریز در سال ۶۱۶ هجری موفق شدند با دادن هدایای قیمتی و پول فراوان، از هجوم مغولان به شهر و ویرانی آن جلوگیری کنند. پس از حمله مغول به ایران برای اولین بار شهر تبریز به دستور آباقاخان ( ۶۸۰ – ۶۶۳ هجری قمری ) پایتخت رسمی ایلخانان شد. در سال ۶۸۵ هجری در دوران حاکمیت آباقاخان در تبریز، زندگی مدنی و اقتصادی دوبار شکوفا شد. تبریز اولین شهر بزرگ منطقه است که مارکوپولو از آن دیدن می کند.
سلطان محمود غازان خان معروف ترین شاه مغول در ۶۹۴ هجری تبریز را مقر حکومت قرار داد و آن را به منتهای درجه عظمت و بزرگی و آبادانی رسانید. در این زمان تبریز نه تنها در آذربایجان و ایران، بلکه در شرق نزدیک و میانه نیز مرکز بازرگانی و صنعت و جایگاه علم و تمدن شد. در این عصر، غازان خان در روستایی به نام شام در کنار آجی چای آبادانی های بزرگی انجام داد و مقبره با شکوه شام غازان یا نشیب غازان را بنا کرد. تجارت و داد و ستد به علت برقراری امنیت و رفاه و ازدیاد جمعیت رونق یافت و بازارهای زیادی ساخته شد.
خواجه رشید الدین فضل الله همدانی در بخش شمالی تبریز در بیلانکوه، مرکز علمی ربع رشیدی را بنا نهاد. تاج الدین علیشاه جیلانی نیز مسجد علیشاه ( ارک تبریز ) را در مرکز شهر بنا نهاد. تبریز در این زمان رسما پایتخت ایلخانان مغول بود و تمام مملکت از جیحون تا مصر زیر اطاعت فرمان روایان تبریز قرار داشت. پس از ایلخانان مغول، تبریز در عصر ترکمانان آق قویونلو و قره قریونلو پایتخت ایران شد و در این زمان ( ۸۷۰ هجری قمری) بود که به دستور جهان شاه بن قره یوسف بن ترکمان مسجد کبود ( گوی مسجد) بنا شد.
یورش های امیر تیمور و فرزندان او به تبریز، کوچ دادن اجباری صنعتگران و هنرمندان تبریزی به ترکستان و بالاخره زلزله های بی امان و پی در پی شکوه و عظمت تبریز را به طور موقت از بین برد و بیش تر آثار تاریخی کم نظیر آن از بین رفت. در سال ۹۰۶ هجری قمری شاه اسماعیل صفوی تبریز را پایتخت ایران کرد. در دوران صفوی شهر تبریز بارها میدان جنگ ایران و عثمانی بود. در آغاز حکومت قاجار به خصوص زمان فتح علی شاه، تبریز پایتخت دوم یا ولیعهد نشین ایران و محل استقرار عباس میرزا نایب السلطنه شد.
تمام ولیعهدهای خاندان قاجار دوران ولیعهدی خود را در مقام حاکم آذربایجان، در این شهر سپری کردند. شهرستان تبریزهم اکنون نیز به عنوان یکی از مهم ترین مناطق ایران و با اهمیت ترین منطقه ی استان آذربایجان شرقی محسوب می شود.
تبریز و آذربایجان همواره از کانونهای مهم دفاع از استقلال و تمامیت ارضی ایران بوده است . به خصوص این نقش از عصر صفوی به بعد از آن جمله در جریان نهضت مشروطه , ایستادگی در برابر قرارداد ننگین ۱۹۱۹ معروف به قرارداد وثوق الدوله و سرانجام قیام ۲۹ بهمن ۵۶ و نقش بی بدیل این شهر و دیگرشهرهای آذربایجان در تداوم و پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۵۷ , دفع فتنه و نفاق در اوایل سال ۵۸ و حماسه آفرینی های بسیار در طول سالهای دفاع مقدس , کاملا مشهود است .
● مشخصات جغرافیایی
شهرستان تبریز؛ مهم ترین منطقه ی استان آذربایجان شرقی است. شهر تبریز مرکز استان آذربایجان شرقی، در ۴۶ درجه و ۱۷ دقیقه درازای خاوری و ۳۸ درجه و ۰۵ دقیقه پهنای شمالی از نصف النهار گرینویچ واقع شده است.
ارتفاع آن از سطح دریا ۱۳۶۶ متر است. این شهرستان در قسمت خاوری شمال دریاچه ارومیه و ۶۱۹ کیلومتری باختر تهران قرار دارد و در ۱۵۰ کیلومتری جنوب جلفا، مرز ایران و جمهوری آذربایجان قرار گرفته است. شهر تبریز از سمت جنوب به رشته کوه منفرد و همیشه پر برف سهند و از شمال خاوری به کوه سرخ فام عون بن علی(عینالی) محدود می شود. رودخانه آجی چای (تلخه رود) از قسمت شمال و شمال باختر تبریز می گذرد و بعد از طی مسافتی قابل توجه در دشت تبریز به دریاچه ارومیه می ریزد.
آب و هوای تبریز معتدل و نیمه مرطوب است. این شهرستان از شمال به شهرستان های اهر و شبستر، ‌از خاور به شهرستان سراب و میانه و از جنوب به شهرستان مراغه و از باختر به دریاچه ارومیه و آذربایجان غربی محدود می شود. تبریز در مسیر مناسب ترین و مهم ترین راه های ارتباطی با شمال خاور (اردبیل، کرانه های خزر، آستارا)، خاور(میانه، قزوین، تهران) باختر (امتداد مرند، خوی، ارزروم ترکیه ) و شمال (مسیر مرند - جلفا، ایروان، باکو، تفلیس ) واقع شده است. از این رو راه ارتباطی تبریز همواره مورد توجه جهانگردان و مهاجمان و بازرگانان دردرازای تاریخ بوده است. مهم ترین راه های این منطقه عبارتند از:
▪ راه تبریز – جلفا؛ مرز ایران و جمهوری آذربایجان به سوی شمال باختری، به درازای ۱۳۰ کیلومتر.
▪ راه تبریز – بستان آباد؛ به سوی جنوب خاوری به درازای ۶۱ کیلومتر. ( با ادامه این راه به سوی جنوب خاوری و گذشتن از شهرهای میانه – زنجان - قزوین و کرج و تهران به درازای ۶۲۰ کیلومتر)
▪ راه بستان آباد با ادامه به سوی شمال خاوری، به درازای ۲۱۵ کیلومتر – تبریز – اردبیل.
▪ بزرگ راه تبریز– یاسمنج به درازای ۲۰ کیلومتر.
▪ بزرگ راه تبریز – خسرو شهر به سوی جنوب باختری به درازای ۲۴ کیلومتر. این راه تا ۱۰ کیلومتر پس از خسرو شهر باز به صورت بزرگ راه و از آن جا به بعد با گذشتن از شهرهای ممقان و آذرشهر تا بندر رحمان لو (کرانه خاوری دریاچه ارومیه) به صورت جاده اصلی ادامه می یابد.
▪ راه فرعی به سوی شمال تبریز – روستای بابا باغی به درازای ۷ کیلومتر.
▪ راه آهن تهران – تبریز از باختر شهر می گذرد و در مرکز بخش صوفیان دو شاخه می شود: راهی به سوی شمال تا جلفا مرز ایران – جمهوری آذربایجان و از آن جا در خاک کشور همسایه ادامه می یابد. شاخه دیگر راه آهن به سوی مرز رازی – ایران – ترکیه پیش می رود و این راه در خاک ترکیه تا استانبول و از آن جا تا آتن – یونان ادامه می یابد.
فرودگاه تبریز در۱۰ کیلومتری شمال باختری شهر ایجاد شده، دارای باندهای پرواز برای انواع هواپیماهای باری و مسافری و از جمله فرودگاه های بزرگ کشور است.
● شهرهای استان:
بستان - بناب - شبستر - آذرشهر - اسکو - اهر - جلفا - سراب - تبریز - هشترود - هریس - مراغه - مرند - ملکان - میانه - کلیبر . (اطلاعات و آمار مربوط به سال ۱۳۷۵ می باشد).

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.