شماره تلفن تماس با ما

051-34227301

 

My title

استان گلستان 2

استان گلستان 2

استان گلستان یكی از استان های نوبنیاد اما با پیشینه ی تاریخی ایران است كه طبیعت چشم نواز آن, مردمانی با زبان و فرهنگ گوناگون را در خود جای داده است

● شهرها و روستاها
استان گلستان تا سال ۱۳۱۶ با عنوان ایالت یا ولایت گرگان(استرآباد) نامیده می‌شد كه البته سرزمین پهناورتری را در بر می‌گرفت. سپس، از سال ۱۳۱۶ همراه با استان‌های كنونی تهران، مازندران، قم و سمنان بخشی از استان دوم ایران به شمار ‌آمد. این استان تا سال ۱۳۷۶ بخشی از استان مازندران بود و در این سال به صورت استانی مستقل درآمد و شهر گرگان به عنوان مركز آن برگزیده شد. این استان دارای ۱۱ شهرستان، ۲۱ بخش، ۵۰ دهستان، ۱۰۷۵ روستا و ۱۸ شهر كوچك و بزرگ است. بیش‌تر شهرهای كنونی استان از دیرینگی چندانی برخوردار نیستند و از بزرگ‌شدن روستاها به وجود آمده‌اند و به عبارتی روستاشهر به شمار می‌آیند. با این همه، شهرهای گرگان و گنبدكاووس ریشه در تاریخ دارند.

روستاهای استان گلستان به صورت متمركز و نزدیك به هم هستند. این روستاها در راستای جاده‌ها و رودها به صورت طولی و در بخش‌های كوهستانی به صورت پله‌ای هستند. روستاییان برای ساختن خانه‌های خود، بسته به محیط جغرافیایی كه در آن به‌سر می‌برند، از سنگ و چوب و آجر بهره گرفته‌اند و داشتن سقف شیروانی در آن‌ها بسیار دیده می‌شود. پس از انقلاب اسلامی، بیش‌تر این روستاها دارای راه ارتباطی مناسب و شبكه‌ی آب، برق و ارتباط از راه دور شده‌اند. روستاییان به كار كشاورزی، باغ‌داری، دامپروری، زنبورداری، پرروش كرم‌ابریشم، صنایع دستی، ماهیگیری و پرروش ماهی می‌پردازند و برخی از آن‌ها نیز در كار جنگل‌داری به سازمان‌های مربوطه یاری می‌رسانند.

▪ شهرستان گرگان
دارای دو بخش مركزی و بهاران است. بخش مركزی سه دهستان استرآباد جنوبی، انجیرآباد و روشن‌آباد را در بر می‌گیرد و بخش بهاران شامل دو دهستان استرآباد شمالی و قرق است. گرگان، مركز استان، مهم‌ترین شهر و روستاهای جلین‌آباد علیا، رنگیان، لمسك، سرخنكلاته و نوده ملك، از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان گنبدكاووس
دارای دو بخش مركزی و داشلی‌برون است. بخش مركزی سه دهستان آق‌آباد، باغلی‌ماراما و فجر سلطان‌علی را در بر می‌گیرد و بخش داشلی‌برون شامل دو دهستان اترك و كرند است. گنبدكاووس و اینچه‌برون دو شهر مهم و روستاهای آق‌آباد، باغلی‌مارمارا، فجرسلطان‌علی، داشلی‌برون و كرند، از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

● شهرستان تركمن
دارای دو بخش مركزی و گمیشان است. بخش مركزی فقط یك دهستان به نام جعفربای جنوبی دارد و بخش گمیشان شامل دو دهستان جعفربای شرقی و جعفربای غربی است. بندرتركمن و گمیش‌تپه دو شهر و روستاهای سیجوال، بناور و خواجه‌نفس از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان علی‌آباد
دارای دو بخش مركزی و كمالان است. بخش مركزی شامل دو دهستان زرین‌گل و كتول و بخش كمالان نیز شامل دو دهستان شیرنگ و استرآباد است. علی‌آباد تنها شهر و روستاهای كردآباد، مزرعه، شیرنگ و فاضل‌آباد از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان كردكوی
تنها یك بخش مركزی دارد كه شامل سه دهستان چهاركوه، سدن‌روستاق شرقی و سدن‌روستاق غربی است.كردكوی تنها شهر و روستاهای سركلاته، یساقی و چهارده از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان آق‌قلا
دارای دو بخش مركزی و وشمگیر است. بخش مركزی سه دهستان آق‌التین، شیخ‌موسی و گرگان‌بوی را در بر می‌گیرد و بخش وشمگیر شامل دو دهستان مزرعه‌ی شمالی و مزرعه‌ی جنوبی است. آق‌قلا تنها شهر و روستاهای عطاآباد، گری‌دوجی، قنقرمه، انبار‌‌آلوم و چین‌سیولی از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان آزادشهر
دارای دو بخش مركزی و چشمه‌ساران است. بخش مركزی دو دهستان نظام‌آباد و خرمارود شمالی و بخش چشمه‌ساران نیز دو دهستان چشمه‌ساران و خرمارود جنوبی را شامل می شود. آزادشهر تنها شهر و روستاهای فارسیان، نوده‌خاندوز، نظام‌اباد و ازدارتپه از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان رامیان
دارای دو بخش مركزی و فندرسك است. بخش مركزی دو دهستان دلند و قلعه‌میران و بخش فندرسك نیز دو دهستان فندرسك شمالی و فندرسك جنوبی را شامل می‌شود. رامیان، خان‌ببین و دلند سه شهر و روستاهای سعدآباد، داركلاته و باقرآباد از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان مینودشت
دارای دو بخش مركزی و گالیكش است. بخش مركزی سه دهستان چهل‌چای، قلعه‌قافه و كوهسارات را در بر می‌گیرد و بخش گالیكش شامل سه دهستان قراولان، نیلكوه و ینقاق است. مینودشت و گالیكش دو شهر و روستاهای الفجر، قلعه‌قافه، دوزین، آق‌قمیش، فارسیان و ینقاق از روستاهای مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان كلاله
دارای دو بخش مركزی و مراوه‌تپه است. بخش مركزی چهار دهستان آق‌سو، تمران، زاوكوه و كنگور را در بر می‌گیرد و بخش مراوه‌تپه شامل دو دهستان مراوه‌تپه و گلی‌داغ است. كلاله و مراوه‌تپه دو شهر و آجن‌سنگرلی، تمرقره‌ قوزی سفلی، پیشگمر، كنگور و گلی‌داغ از روستاها مهم این شهرستان هستند.

▪ شهرستان بندرگز
دارای دو بخش مركزی و نوكنده است. بخش مركزی دو دهستان انزان غربی و انزان شرقی و بخش نوكنده نیز دو دهستان بنفشه‌تپه و لیوان را شامل می‌شود. بندرگز و نوكنده دو شهر و روستاهای نوكنده، گز غربی، گلفرا، نوكنده و لیوان شرقی از روستاها مهم این شهرستان هستند.

● جاهای دیدنی
استان گلستان به دلیل آب و هوا، پوشش گیاهی و پارك‌های طبیعی زیبایی، مانند پارك ملی گلستان، از مركزهای مهم گردشگری ایران به شمار می‌آید. برخی از مهم‌ترین جاذبه‌های گردشگری استان به شرح زیر است:

۱) پارك ملی گلستان
این پارك جنگلی كوهستانی در ۵۵ كیلومتری شرق شهر گنبدكاووس جای دارد و نخستین پارك ملی ایران به شمار می‌آید. پهناوری آن بیش از ۹۰ هزار هكتار است و چشم‌انداز جنگلی، آب و هوای خوشایند، چشمه‌ها و آبشارها و گوناگونی زیستی آن گردشگران زیادی را به سوی خود می‌خواند.

۲) پارك جنگلی ناهارخوران
این پارك در ۵ كیلومتری جنوب شهر گرگان جای دارد و از نظر آرامشگاه‌ها، رستوران‌ها، شبكه‌ی آب‌رسانی بهداشتی و دیگر امكانات رفاهی از پارك‌های شناخته شده و پرجاذبه برای گردشگران است. بیش‌تر مسافرانی كه به سوی مشهد مقدس می‌روند، ساعت‌هایی را در این پارك می‌گذرانند.

۳) برج قابوس ‌بن‌ وشمگیر
این برج در سال ۳۹۷ قمری به فرمان شمس‌المعالی قابوس بن وشمگیر ساخته شد و اكنون در درون شهر گنبدكاووس جای دارد. این برج با بلندی ۶۰ متر بر بالای تپه‌ای ساختگی به بلندی ۱۵ متر بر پا شده است و بزرگ‌ترین بنای آجری جهان به شمار می‌آید.

۴) آبشار لوه.
این مجموعه آبشار در ۲۵ كیلومتری شهر گالیكش، در میان درختان و كوه‌های غرب پارك ملی گلستان و در كنار روستای لوه جای دارد. بلندی برخی از آبشارهای این مجموعه تا ۱۵ متر هم می‌رسد و حوضچه‌های زیبا و خنك آن گردشگران بسیاری را در تابستان به خود فرامی‌خوانند.

۵) مسجد جامع گرگان
بنای آغازین این مسجد به روزگار سلجوقیان باز می‌گردد كه تنها مناره‌ای از آن بنای آغازین برجای مانده است. بازسازی و گسترش این بنا در دوره‌ی تیموری و صفوی ادامه یافته و در سال‌ها كنونی نیز مورد توجه بوده است. كتیبه‌های آجری به خط كوفی، مناره‌ای از دوران سلجوقی، در و منبر چوبی منبت‌كاری شده، از جاذبه‌های این مسجد باشكوه است.

جاهای دیدنی استان گلستان
جاهای دیدنی استان گلستان

۱) ابوسهل عیسی بن یحیی مسیحی. به سال ۳۸۸ قمری در گرگان به دنیا آمد. او از پزشكان نام‌دار سده‌ی چهارم و پنجم هجری به شمار می‌آید. دو اثر شناخته شده به نام‌های المائه فی‌طب(در پزشكی) و فی‌علوم طبیعی(در علوم طبیعی) دارد. می‌گویند كتاب پزشكی او شرمشق ابن‌سینا در نگارش قانون بوده است.

۲) ابوالقاسم حمزه بن ابراهیم السهمی. به سال ۳۴۵ قمری در گرگان به دنیا آمد و در سال ۴۲۷ در نیشابور در گذشت. تاریخ جرجان یا معرفه علماء اهل جرجان شناخته شده‌ترین اثر اوست كه زندگی‌نامه‌ی ۱۱۹۴ تن از راویان حدیث از مردم جرجان و پیرامون آن را در خود دارد.

۳) فخرالدین اسعد گرگانی. از شاعران داستان‌سرای سده‌ی پنجم هجری كه داستان كهن ویس و رامین را به نظم درآورد. پیشینه‌ی این داستان به زمان اشكانان می‌رسد كه بر سر زبان‌ها افتاده بود. فخرالدین آن را به نظم درآورد و كار او را نخستین منظومه‌ی عشقی می‌دانند.

۴) سید اسماعیل جرجانی. از پزشكان نامدار ایران در سده‌ی پنجم هجری و نویسنده‌ی كتاب ذخیره‌ی خوارزمشاهی است. كتاب او را نخستین كتاب پزشكی می‌دانند كه به زبان فارسی نوشته شده است. اغراض الطب، التذكره الاشرفیه فی الصناعه الطبیه و یادگار از دیگر آثار اوست. به سال ۵۳۱ قمری درگذشت.

۵) عبدالقاهر جرجانی. ادیب و زبان‌شناس و از پایه‌گذاران دانش معانی و بیان. اسرار البلاغه، اعجاز القرآن، دلائل الاعجاز و العوامل المائه(عامل‌های صدگانه) از آثار اوست.

۶) شریف جرجانی. سید علی بن محمد(۸۱۶-۷۴۰ قمری) از متكلمان و فیلسوفان حنفی مذهب كه شاه شجاه آل‌مظفر(حافظ برای او شعر سروده است) او را برای آموزش‌ به شیراز فراخواند. امیر تیمور او را به سمرقند فرستاد، اما پس از مرگ امیر به شیراز بازگشت و در همان‌جا درگذشت. تعریفات جرجانی، ترجمان القرآن، امثله، صرف میر، صغری و كبری از آثار اوست.

۷) شمس‌الدین محمد جرجانی. ادیب، نحوی و متكلم شناخته شده‌ی ایران و پسر سید شریف جرجانی كه دو كتاب صغری و كبری را از فارسی به عربی ترجمه كرد. شرح ارشاد تفتازانی در نحو از دیگر آثار اوست. به سال ۸۳۸ در شیراز درگذشت.

۸) سید محمد باقر داماد(میرداماد). فیلسوف و عارف دوره‌ی صفویه كه معلم ثالث(سوم) نام گرفت. ملاصدرا از شاگردان اوست. بیش از ۵۰ كتاب دارد. شرق الانوار، صراط المستقیم، افق المبین، تقویم ایمان، حبل المتین و سدره‌ المنتهی از آثار اوست.

۹) میرفندرسكی. فیلسوفان و عارفان دوره‌ی صفویه كه با میرداماد، شیخ بهایی و ملاصدرا هم‌دوره است. در روستای فندرسك به سال ۹۷۰ قمری به دنیا آمد. او در حكمت طبیعی و ریاضی نیز دست داشته است. رساله الصناعیه و مقاله فی حركت از آثار اوست.

۱۰۰ مخدومقلی فراغی. شاعر بزرگ تركمن كه شعرهای او به چند زبان ترجمه شده است. آرامگاه او در روستای آق‌توقای كلاله ساخته شده است.

● چالش‌های پیش‌رو
نابودی فزاینده‌ی جنگل و مرتع، آلودگی آب‌ها، خشك‌سالی در برخی جاها و سیل‌های ویران‌گر از مهم‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی پیش روی مردم استان گلستان است. در مردادماه ۱۳۸۰ در شرق استان گلستان و چند روستای استان خراسان شمالی كه در نزدیكی جنگل گلستان هستند، سیل ویران‌گری جاری شد كه جان بیش از ۲۰۰ نفر از هم‌وطنان گلستانی و مسافرانی را كه از جاده‌های این استان می‌گذشتند، گرفت و بسیاری را زخمی و راهی بیمارستان كرد. هم‌چنین، آسیب‌های فراوانی به جاده‌ی اصلی استان در منطقه‌ی جنگل گلستان و شهرستان كلاله و طبیعت جنگل گلستان زد. میزان خسارت وارد شده به شهرها، روستاها، زمین‌های كشاورزی، راه و پل‌ها بیش از ۵۰۰ میلیارد ریال برآورد شد.

پس از آن سیل چند سیل دیگر نیز در استان و بیش‌تر در همان منطقه‌ی نزدیك جنگل گلستان و شهرستان كلاله رخ داد كه خسارت‌هایی در پی داشت. رخ دادن این سیل‌های پی در پی در كنار فراهم نشدن اعتبار كافی باعث شد كه راه اصلی استان در منطقه‌ی جنگل گلستان هنوز به طور كامل بازسازی نشود. با توجه به این كه هر ساله مسافران زیادی چه در روزهای نوروز و چه تابستان از این راه به مشهد مقدس سفر می‌كنند، به نظر می‌رسد دولت‌مردان باید توجه بیش‌تری به بازسازی این راه داشته باشند.

در این چند ساله خشك‌سالی بیش‌ترین آسیب مالی را در استان گلستان در پی داشته است. خشك‌سالی در كنار آسیب‌هایی كه به كشاورزی استان می‌زند، خطر آتش‌سوزی جنگل‌ها را نیز افزایش می‌دهد.

فرسایش خاك و لغزش زمین، كه شخم نادرست زمین و برداشت بیش‌ از اندازه از پوشش گیاهی به آن دامن می‌زند، در كنار ویرانی‌هایی كه جاری شدن آب‌های سطحی بر جای می‌گذارد، باعث از دست رفتن زمین‌ و مرتع مناسب می‌شود كه اگر جدی گرفته نشوند می‌تواند چهره‌ی سرسبز استان را بیش از گذشته دگرگون كند و بر اقتصاد استان كه بیش‌تر بر پایه‌ی كشاورزی است، آسیب سختی وارد كند.

آلودگی آب‌های استان نیز روز به روز بیش‌تر می‌شود. به كارگیری بی‌رویه كودهای شیمیایی و سم‌های دفع آفت، فاضلاب‌های كارخانه‌ها و كارگاه‌های صنعتی، به‌ویژه كارخانه‌های آرد، كارخانه‌های پنبه‌پاك‌كنی و كانی‌های نافلزی، صنایع شیمیایی و دارویی و زباله‌های شهری و روستایی باعث آلودگی بیش‌تر رودهای استان شده است. در این استان از ۳۵۰ تن زباله‌ای كه روزانه تولید می‌شود، نزدیك ۳۰۰ تن به رودها وارد می‌شود.

 

 

منبع: http://www.aftabir.com

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.